ซากดึกดำบรรพ์ มีประโยชน์อย่างไร และบอกอะไรได้บ้าง

ซากดึกดำบรรพ์ หรือ ฟอสซิล (Fossil) มีจุดกำเนิดมาจากการค้นพบซาก หรือร่องรอยของสิ่งมีชีวิต ทั้งพืชและสัตว์ในอดีตที่มีอายุมาอย่างยาวนาน ซึ่งถูกแปรสภาพและถูกเก็บรักษาไว้โดยธรรมชาติในชั้นหินในเปลือกโลก ยกตัวอย่างเช่น กระดูก ฟัน หิน ผม และไม้ที่กลายเป็น หินน้ำมัน ถ่านหิน รอยพิมพ์ และเศษดีเอ็นเอ แน่นอนว่าซากดึกดำบรรพ์ต่าง ๆ เหล่านี้ ทำให้เรารู้ถึงประวัติความเป็นมาของโลกว่า มีเหตุการณ์ใด เกิดขึ้นในช่วงเวลาใดบ้าง

     อีกทั้งยังช่วยให้เราได้เรียนรู้ประวัติศาสตร์ และวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิตชนิดต่าง ๆ ได้อีกด้วย และวันนี้ THEFOSSILTH ก็ได้รวบรวม 7 ประโยชน์ของซากดึกดำบรรพ์ ที่ทุกคนควรรู้ ดังต่อไปนี้

7 ประโยชน์ของ ซากดึกดำบรรพ์ ที่ทุกคนควรรู้

ซากดึกดำบรรพ์
ประโยชน์ของซากดึกดำบรรพ์

ประโยชน์ที่ 1 : บอกอายุของชั้นหิน

เนื่องจากสิ่งมีชีวิตต่าง ๆ เกิดมาและสูญพันธุ์ไป ตารางเวลาทางธรณีวิทยาจึงใช้หลักฐานการเกิด และการสูญพันธุ์ของสิ่งมีชีวิต เป็นเกณฑ์กำหนดอายุของชั้นหิน โดยแต่ละมหายุคสิ้นสุดลงด้วยการสูญพันธุ์ครั้งใหญ่ของสิ่งมีชีวิตบนโลก และแต่ละยุคสิ้นสุดโดยมีเหตุการณ์การสูญพันธุ์ และการเกิดใหม่ของสิ่งมีชีวิตบางชนิด

อย่างไรก็ตาม บางชนิดมีจำนวนมาก และแพร่กระจายอยู่ทั่วไป แต่ดำรงชีวิตอยู่ในโลกในช่วงระยะเวลาอันสั้น จึงสามารถช่วยกำหนดอายุของชั้นหินได้ดี โดยเรียกว่า ซากดึกดำบรรพ์ดัชนี (Index fossil) เช่น ฟิวซูลินิด (fusulinid) ที่ดำรงชีวิตอยู่ในช่วงยุคคาร์บอนิเฟอรัสถึงยุคเพอร์เมียนเท่านั้น

ประโยชน์ที่ 2 : บอกลำดับของชั้นหิน

สิ่งมีชีวิตที่มีอายุเก่ากว่าจะตกทับถมอยู่ในหินชั้นล่าง และสิ่งมีชีวิตที่มีอายุใหม่กว่าจะตกทับถมอยู่ในหินชั้นบน ดังนั้น เมื่อพบซากดึกดำบรรพ์อายุเก่ากว่า แสดงว่า ชั้นหินนั้นเกิดก่อนชั้นหินที่มีซากดึกดำบรรพ์ที่อายุใหม่กว่า

ประโยชน์ที่ 3 : เทียบเคียงชุดหินต่าง ๆ

ชั้นหินที่มีลักษณะคล้าย ๆ กัน และมีซากดึกดำบรรพ์ชนิดเดียวกัน แม้ว่าจะพบในบริเวณที่ต่างกันก็ถือว่า ชั้นหินทั้งสองแหล่งเกิดขึ้นในช่วงเวลาเดียวกัน และเกิดในสภาพแวดล้อมของการสะสมตะกอนลักษณะเดียวกัน

ประโยชน์ที่ 4 : ค้นหาแหล่งแร่บางชนิดได้

อาทิเช่น สาหร่ายทะเล ที่ฝังอยู่ในหินกักเก็บน้ำมัน สามารถช่วยให้เราสำรวจหาปิโตรเลียมได้อย่างมีประสิทธิภาพ และประหยัดค่าใช้จ่ายได้

ประโยชน์ที่ 5 : บอกถิ่นกำเนิดและวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิตในอดีต

อาทิเช่น การค้นพบซากเอป ซึ่งเป็นลิงขนาดใหญ่ ไม่มีหาง ลักษณะคล้ายคลึงกับอุรังอุตังในปัจจุบัน ที่อำเภอเชียงม่วน จังหวัดพะเยา และที่อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครราชสีมา ทำให้สันนิษฐานได้ว่า ประเทศไทยอาจเป็นแหล่งกำเนิด และวิวัฒนาการของอุรังอุตังมาตั้งแต่สมัยไมโอซีน เมื่อราว 13 ล้านปีมาแล้ว

ประโยชน์ที่ 6 : บอกสภาพแวดล้อมและสภาพภูมิอากาศในอดีต

การศึกษาชนิดของซากดึกดำบรรพ์ รวมทั้งชนิดของหินที่มีซากดึกดำบรรพ์ แล้วนำมาเปรียบเทียบกับสิ่งมีชีวิตปัจจุบัน ทำให้เราสามารถแปลความหมายสภาพแวดล้อม และสภาพภูมิอากาศในอดีตได้ เนื่องจากสิ่งมีชีวิตมีความสัมพันธ์กับปัจจัยแวดล้อมต่าง ๆ เช่น ชนิดและสมบัติของตะกอน อุณหภูมิ ปริมาณของออกซิเจน และแสงสว่าง

ดังนั้น ถ้าพบซากปะการังในหินปูน เราสามารถบอกได้ว่าบริเวณนั้นเคยเป็นทะเลมาก่อน เนื่องจากหินปูนเป็นหินที่เกิดจากการตกตะกอนทางเคมี ของสารละลายคาร์บอเนต ซึ่งส่วนใหญ่เกิดในทะเล ซากปะการังจึงบอกให้รู้ว่าเป็นทะเลน้ำตื้น น้ำใส แสงแดดส่องถึง และมีอุณหภูมิอบอุ่น

ประโยชน์ที่ 7 : บอกการเคลื่อนที่ของเปลือกโลก

เนื่องจากเปลือกโลกมีการเคลื่อนที่อยู่ตลอดเวลา ดังนั้น การค้นพบซากไดโนเสาร์ยุคครีเทเชียสหลายชนิดในประเทศไทย เป็นไดโนเสาร์กลุ่มเดียวกับที่พบในประเทศจีน จึงสันนิษฐานได้ว่า แผ่นดินฉาน – ไทย ซึ่งเคลื่อนที่มาจากทางใต้ ได้ชนกับแผ่นดินอินโดจีนแล้ว ในช่วงปลายมหายุคมีโซโซอิก

สรุป 7 ประโยชน์ของซากดึกดำบรรพ์

และนี่คือ 7 ประโยชน์ของ ซากดึกดำบรรพ์ ที่เราได้เอามาฝาก ที่สำคัญในปัจจุบันยังมีซากดึกดำบรรพ์อีกมากมายที่ถูกค้นพบใหม่เมื่อไม่นานมานี้ และแน่นอนว่า หากคุณเป็นอีกหนึ่งคนที่สนใจเรื่องราวในอดีต และอยากเป็นนักขุดเจาะฟอสซิล ไม่แน่คนที่ค้นพบซากดึกดำบรรพ์คนใหม่อาจเป็นคุณ